کودکان زیر 2 سال نباید از نمایشگر استفاده کنند؛ هشدار تازه پژوهشگران درباره آسیب های بلند مدت

در سال های اخیر استفاده از تلفن های هوشمند، تبلت ها و تلویزیون به بخشی جدایی ناپذیر از زندگی روزمره تبدیل شده است. با این حال، کارشناسان بارها درباره تاثیر این ابزارها بر رشد کودکان هشدار داده اند. اکنون یک پژوهش جدید بار دیگر تاکید می کند که کودکان زیر 2 سال باید تا حد امکان از قرار گرفتن در معرض انواع نمایشگرها دور بمانند، زیرا این موضوع می تواند بر رشد شناختی، زبانی، اجتماعی و حتی سلامت روان آن ها در سال های آینده تاثیر منفی بگذارد.

پژوهش جدید درباره تاثیر نمایشگر بر کودکان زیر 2 سال

نتایج یک مطالعه جدید نشان می دهد که قرار گرفتن منظم کودکان زیر 2 سال در معرض نمایشگرهای دیجیتال می تواند پیامدهای بلند مدتی برای سلامت و کیفیت زندگی آن ها ایجاد کند. پژوهشگران با بررسی مطالعات متعدد به این نتیجه رسیده اند که استفاده از تلویزیون، تلفن همراه، تبلت و سایر نمایشگرها در این گروه سنی بسیار رایج شده و همین موضوع نگرانی های جدی را درباره روند رشد کودکان به وجود آورده است.

محققان تاکید می کنند که دو سال نخست زندگی، حساس ترین دوره رشد مغز محسوب می شود و تجربه های محیطی در این بازه زمانی نقش مهمی در شکل گیری توانایی های شناختی، رفتاری و عاطفی کودک دارند. به همین دلیل، جایگزین شدن تعامل انسانی با نمایشگرها می تواند روند طبیعی رشد را با اختلال مواجه کند.

چرا استفاده از نمایشگر برای نوزادان و کودکان خردسال مضر است؟

متخصصان معتقدند زمانی که کودک مدت زیادی را مقابل نمایشگر سپری می کند، فرصت های ارزشمند یادگیری از طریق بازی، تعامل با والدین و ارتباط با محیط اطراف را از دست می دهد. این تجربه های واقعی برای رشد مغز بسیار مهم تر از محتوای دیجیتال هستند.

از مهم ترین آسیب های احتمالی استفاده زودهنگام از نمایشگر می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• کاهش تعامل مستقیم کودک با والدین و اعضای خانواده
• تاخیر در رشد مهارت های گفتاری و زبانی
• کاهش فرصت بازی و یادگیری از محیط واقعی
• افزایش تحریک پذیری به دلیل دریافت بیش از حد محرک های دیداری و شنیداری
• احتمال تاثیر منفی بر رشد شناختی و اجتماعی کودک

پژوهشگران تاکید می کنند که هرچه زمان استفاده از نمایشگر بیشتر باشد، احتمال بروز این مشکلات نیز افزایش پیدا می کند.

دو سال اول زندگی؛ مهم ترین دوره رشد مغز کودک

متخصصان رشد کودک بارها اعلام کرده اند که دو سال نخست زندگی پایه بسیاری از توانایی های جسمی، ذهنی و روانی انسان را شکل می دهد. در این دوره، مغز با سرعت بسیار بالایی رشد می کند و ارتباط های عصبی جدید بر اساس تجربه های واقعی ایجاد می شوند.

به همین دلیل، فعالیت هایی مانند بازی، لمس اشیا، برقراری تماس چشمی، شنیدن صدای والدین، صحبت کردن و تعامل اجتماعی، نقش بسیار مهم تری نسبت به تماشای صفحه نمایش دارند. هرچه کودک تجربه های واقعی بیشتری کسب کند، زمینه بهتری برای یادگیری، رشد زبان و مهارت های اجتماعی در سال های بعد فراهم خواهد شد.

توصیه متخصصان درباره استفاده کودکان زیر 2 سال از نمایشگر

این پژوهش توسط محققانی از چهار دانشگاه بریتانیا انجام شده است. پژوهشگران دانشگاه های لیدز، لیدز ترینیتی، استون و لافبورو توصیه می کنند که کودکان زیر 2 سال به صورت عمدی و منظم در معرض نمایشگر قرار نگیرند.

آن ها معتقدند بسیاری از والدین به دلیل نبود دستورالعمل های روشن یا آگاهی کافی، ناخواسته استفاده از تلفن همراه یا تبلت را به بخشی از زندگی روزانه کودک تبدیل می کنند. این موضوع می تواند باعث شکل گیری عادت های ناسالم در استفاده از فناوری از همان سال های ابتدایی زندگی شود.

کارشناسان پیشنهاد می کنند والدین برای سرگرم کردن نوزادان و کودکان خردسال، بیشتر از فعالیت هایی مانند کتاب خواندن، قصه گفتن، بازی های تعاملی، آواز خواندن و گفت و گو با کودک استفاده کنند؛ فعالیت هایی که تاثیر بسیار بیشتری بر رشد ذهنی و عاطفی کودک دارند.

آیا استفاده کوتاه مدت از نمایشگر نیز خطرناک است؟

پژوهشگران در این مطالعه بیشتر بر استفاده منظم و برنامه ریزی شده از نمایشگرها تمرکز داشته اند. با این حال، بسیاری از سازمان های معتبر سلامت نیز توصیه می کنند کودکان زیر 2 سال تا حد امکان از قرار گرفتن در معرض نمایشگرها دور نگه داشته شوند، مگر در مواردی مانند تماس تصویری با اعضای خانواده که همراهی و تعامل مستقیم والدین نیز وجود دارد.

همچنین کارشناسان تاکید می کنند کیفیت تعامل والدین با کودک بسیار مهم تر از استفاده از ابزارهای دیجیتال است و هیچ برنامه آموزشی یا محتوای تصویری نمی تواند جای ارتباط انسانی را در این سنین بگیرد.

نتیجه گیری

نتایج این پژوهش نشان می دهد که استفاده از نمایشگرها در دو سال نخست زندگی می تواند بر رشد زبانی، شناختی، اجتماعی و روانی کودکان تاثیر منفی بگذارد. متخصصان معتقدند بهترین راهکار برای حمایت از رشد سالم کودکان، فراهم کردن فرصت های بیشتر برای بازی، تعامل با والدین و تجربه دنیای واقعی است. اگرچه فناوری بخش مهمی از زندگی امروز محسوب می شود، اما در سال های ابتدایی زندگی، ارتباط انسانی و تجربه های واقعی همچنان مهم ترین عامل رشد و تکامل کودک به شمار می روند.